Hoe houd je als zorgmedewerker voor gevangenen je hoofd koel, met alle heftige incidenten die je meemaakt? Mariska Langenhuizen zit vol lef, ambitie en passie en kan inmiddels een boek schrijven over haar werk in diverse gevangenissen. Ze vertelt hoe ze balans houdt in haar werk en hoe ze hier privé geen last van krijgt.
Betekenisvol, maar soms ook heftig. Zo omschrijft Mariska haar werk als leidinggevende van team Zorg in de gevangenis. “Ik heb bizarre dingen meegemaakt in de tijd dat ik zelf als justitieel verpleegkundige werkte. Mede omdat psychiatrie daar een grote rol speelt. Zo was er ooit een man die zelf zijn kuiten open sneed. Een andere man die alles opat, van batterijen tot plastic snoeren, met alle gevolgen van dien. Maar ook heb ik een jonge zorgmedewerker die pas net om de hoek kwam kijken zien overgoten worden met kokend water. Dan moet je snel schakelen en te hulp schieten. Ze is er met de schrik, gelukkig zonder letsel, vanaf gekomen.”
“Vaak hoor ik van collega’s in de zorg dat ze een baan in de gevangenis niet aandurven. Zo heb ik er zelf nooit naar gekeken. Mensen worden soms heel boos, maar je leert de-escaleren. De contacten die ik veelal met gevangenen heb, zijn redelijk vluchtig. Zij willen zorg ontvangen of hebben medicijnen nodig. Hier kan je ze bij helpen, dus zijn ze over het algemeen vriendelijk in contact. Het is wel dubbel dat mensen die heel heftige delicten hebben gepleegd, bijvoorbeeld gevangenen die hun familielid hebben vermoord, bij jou komen klagen over een ingegroeide teennagel. Maar ik ben lang niet altijd op de hoogte van de delicten die gevangenen hebben gepleegd. Soms is het nodig om de achtergrond van een gevangene te kennen om daar in je professionele houding rekening mee te houden. Maar belangrijk is de zorg zo objectief mogelijk te verlenen.”
“Vaak hoor ik van collega’s in de zorg dat ze een baan in de gevangenis niet aandurven. Zo heb ik er zelf nooit naar gekeken. Mensen worden soms heel boos, maar je leert de-escaleren."
Het valt Mariska op dat de zorg in de gevangenis vooral gericht is op veiligheid, terwijl er steeds meer zorg nodig is voor de gedetineerden op zowel somatisch als psychisch vlak. Zo heeft Mariska gewerkt in de vrouwengevangenis Ter Peel. “Je hebt ook te maken met advocaten en media. Als er in een krant dan gezegd wordt ‘Slechte zorg in Ter Peel’, dan doet dat wat met een hele zorgafdeling. Dat raakt de mensen die elke dag hard werken om de beste zorg te verlenen.”
Aan doorzettingsvermogen geen gebrek. Mariska is nu 42, maar nog lang niet uitgeleerd. Sterker nog, ze staat op het punt om een nieuwe carrièrestap te nemen. De gedreven zorgmedewerker heeft inmiddels een CV waar je ‘u’ tegen zegt. Waar ze ooit begon als verzorgende IG heeft ze haar carrière vormgegeven in de rol van medisch secretaresse, hbo-verpleegkundige en de afgelopen jaren als plaatsvervangend hoofd zorg in PI Zuid-Oost (PI Roermond en PI Ter Peel).
Hoe ze haar werk en privé in balans houdt? “Ik heb mijn studies bijna allemaal gedaan toen ik jonge kinderen had. Ik heb in die tijd vriendschappen verloren, maar soms moet je offers brengen om iets te bereiken. Als je écht gemotiveerd bent, dan kan je het gewoon.” Dat Mariska bepaalde offers heeft gebracht, ziet ze niet als een belemmering. “Ik vind het juist goed dat mijn kinderen mijn ambitie en ontwikkeling hebben gezien. Ze hebben mij zien studeren. Maar ook verslagen en verdrietig gezien als het even niet lukte. Ik heb mijn kinderen altijd meegegeven: als je iets wil, dan moet je ervoor knokken.”

De juiste balans vinden tussen werk en privé is in Mariska’s situatie ook te danken aan de goede match met het werk van haar man. “We werkten beiden wisselende diensten en daardoor hebben we de zorg voor onze kinderen altijd zelf kunnen doen zonder al te veel hulp. Inmiddels zijn ze een stuk ouder, maar ik kijk zeker met een fijn gevoel terug op de jonge jaren. Natuurlijk moesten we daarin ook offers brengen. Als vrienden in de stad aan het borrelen waren, bleven wij thuis voor de kinderen. Maar als zij sliepen, kwamen de spelletjes en een flesje prosecco op tafel. Dan hadden we even tijd voor elkaar. Ook hebben we jarenlang een seizoensplek op een camping gehad, vanaf daar ging ik werken en daar merkten de kinderen vrij weinig van. Of we er privé op ingeleverd hebben? Zo kijk ik er absoluut niet naar! Ik werk veel, vrijwel mijn hele loopbaan fulltime, maar daar haal ik juist voldoening uit. Je maakt mij niet blij met de hele week thuis zitten. Ik wil van betekenis zijn.”